Νο7 Άσος Μπαστούνι (Ace of spades) Mӧtorhead

το καλύτερο φύλλο

Στα χωριά της βόρειας Ελλάδας όπου η κύρια ασχολία των κατοίκων είναι η καλλιέργεια της γης, το χειμώνα που δεν έχει δουλειές, οι κυριότερες ασχολίες του ανδρικού πληθυσμού είναι το καφενείο, το Στοίχημα, τα τυχηρά παίγνια εν γένει. Ούτε βιβλία, ούτε εφημερίδες (εκτός απ' τις αθλητικές), ούτε σινεμά, ούτε θέατρο, αυτά τα πράματα θεωρούνται απ' τους χοντρόπετσους συχωριανούς ασυγχώρητο γκεηλίκι. Τι καλλιέργεια πνεύματος! Ούγκα-ούγκα!

Το πιο δημοφιλές παιχνίδι στα καφενεία της επαρχίας είναι αναμφίβολα η πόκα, τυχηρόν παίγνιο με τράπουλα, ελληνική παραλλαγή του πόκερ. Την είπανε “πόκα” οι έλληνες γιατί λέει έτσι άκουγαν τους εγγλέζους να προφέρουν τη λέξη “poker” (pow-kah). Όλα τα είχαμε, η οξφορδιανή προφορά μας μάρανε, άλλο ένα τσομπαναραίικο κατάλοιπο της ιμπεριαλιστικής εξαρτήσεως και των διαφόρων Σκόμπυ.

Η πόκα είναι κάτι περισσότερο από παιχνίδι. Πέρα απ' τις διάφορες παραλλαγές, μπόμπα χαρακίρι, ασανσέρ κλπ είναι περισσότερο ένας διαγωνισμός ψυχολογικής κυριαρχίας κι επιβολής. Εκεί που τελειώνει η τύχη αρχίζει ο ψυχολογικός πόλεμος, η προσπάθεια να “σπάσει” ο άλλος, να χάσει την υπομονή του, να παίξει αψυχολόγητα και τελικά να χάσει τις ωραίες του παράδες (στα χωριάτικα θυληκού γένους “η παράς”, πώς λέμε “η μήτσους”). Ένα εκπληκτικό παράδειγμα αυτού του ψυχολογικού πολέμου και της κυριαρχίας επί του άλλου είναι η ταινία “rounders” (http://www.imdb.com/title/tt0128442/) που ο Matt Damon είναι φυσικό ταλέντο στο κουμάρι, έχει το χάρισμα της πολύ ισχυρής ενσυναίσθησης. Δηλαδή εκείνου που καταλαβαίνει αμέσως το χαρακτήρα και τις λεπτές συναισθηματικές αποχρώσεις του άλλου και τους χορεύει στο ταψί ενώ ο ίδιος μπορεί και κυριαρχεί στα δικά του συναισθήματα με τρόπο μη αντιληπτό απ' τους αντιπάλους.

Οι καλοί χαρτοπαίκτες είναι ταυτόχρονα και εξαιρετικοί ψυχολόγοι και όλη η απόλαυση του παιχνιδιού είναι ακριβώς αυτό το παιχνίδι σε δεύτερο επίπεδο, η προσεχτική παρατήρηση της γλώσσας του σώματος, των εκφράσεων του αλλουνού. Όπου διαπιστώνεται αδυναμία, ο χαρτοπαίκτης επιτίθεται στον αντίπαλο αλύπητα με διάφορα σχόλια που τον μειώνουν, τον κάνουν να νιώθει σκουπίδι, όπως π.χ όταν ιδρώνει από άγχος ο άλλος που δεν έχει καλό φύλλο, ο καλός χαρτοπαίκτης ενισχύει αυτή την κατάσταση του αγχωμένου αντιπάλου λέγοντας π.χ “πολλή ζέστα εδώ μέσα ε; Ρε Μήτσο, άναψε το αιρκοντίσιον” και τέτοια. Όπως ο Matt Damon που είχε παρατηρήσει το Ρώσο (Τζων Μάλκοβιτς) μαφιόζο που έτρωγε μ' ένα χαρακτηριστικό τρόπο μπισκότα όταν ήταν αγχωμένος. Όταν κατάλαβε ο Ρώσος ότι τον πήρε χαμπάρι ο πιτσιρικάς πέταξε τα μπισκότα στα ντουβάρια απ' τα νεύρα του. Ο Matt τότε του λέει για σπάσιμο “τι έγινε, δεν πεινάς άλλο;” Θεός!

Η οικονομική κατάστασις φυσικά των περισσοτέρων είναι τραγική καθώς η συγκίνηση που προσφέρει το κουμάρι είναι εθιστικότατη, οπότε ο άλλος ξοδεύει όλα του τα λεφτά και στο τέλος δεν έχει τσιγάρο να καπνίσει, δεν έχει γάλα να πάρει για τα παιδιά και ξεφτιλίζεται ζητώντας δανεικά, τα οποία όμως εν τέλει πάλι στη γκανιότα καταλήγουν καθόσον το κουμάρι είναι σαν την πρέζα.

Το ίδιο συμβαίνει σε ψυχολογικό επίπεδο και με το τάβλι. Ο συχωρεμένος ο πατέρας μου, που ήταν και χαρτόμουτρο αλλά και ταβλαδόρος ολκής, όταν έπαιζες μαζί του τάβλι σ' έβγαζε την παναγία στον ψυχολογικό πόλεμο που τελικά απ' τα νεύρα σου το κλεινες με πάταγο, πέρα απ' την βαθύτατα μελετημένη τακτική που ακολουθούσε στο παιχνίδι. Βέβαια οι συχωριανοί στο τάβλι ποτέ δεν ήσαν ευγενείς με τους νέους παίκτες στο τάβλι, σ' έβριζαν, σε μείωναν, σε κάναν “απ' τα σκατά παρακάτω”, μια εξόχως μειωτική τοπική έκφραση που είναι το άκρο άωτο της ταπείνωσης. Οι νέοι που πέρασαν απ' αυτό το τεστ ενηλικίωσης είτε βγήκαν με ψυχολογικά προβλήματα, είτε βγήκαν χοντρόπετσοι, ανεξάρτητα αν έγιναν καλοί παίχτες ή όχι. Τέτοιοι γίνονταν πάντα φυσικά οι άνθρωποι με υψηλότατη συναισθηματική νοημοσύνη, άνθρωποι δηλαδή που ήταν σε θέση να αντιλαμβάνονται τις λεπτές ψυχολογικές αποχρώσεις των άλλων αλλά και να χειρίζονται με εκπληκτική μαεστρία και τα δικά τους συναισθήματα, ανεξάρτητα απ' το επίπεδο μόρφωσης το οποίο σ' αυτά δεν παίζει απολύτως κανένα ρόλο.

Οι χοντρόπετσοι χωριάτες ποτέ δεν διάβασαν στη ζωή τους φιλοσοφία. Το ίδιο ισχύει φυσικά και για τους ροκάδες τύπου Lemmy, που έχουν καθιερώσει αυτό το life-style του ελεύθερου, του “κάνω ό,τι γουστάρω”, του “στα παπάρια μου όλα” ροκά, με τα δερμάτινα, το hell' s angels ντύσιμο, το μαλλί, τη αξυρισιά, την περιφρόνηση σε όλους τους ντεμέκ, σε όλες τις εξουσίες κλπ. Οι Mӧtorhead είναι το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα ροκ συγκροτήματος που προωθούν αυτόν τον τρόπο ζωής. Το ροκ είναι τρόπος ζωής που λέει πολύς κόσμος που έχει την τάση να υιοθετεί τέτοια κλισέ. Το αναπόφευκτο αποτέλεσμα σ' αυτές τις περιπτώσεις, όταν κάμνεις φετίχ ένα στιλ ή μια συμπεριφορά, είναι να γίνεσαι κι εσύ ντεμέκ.

Η θεωρητική τεκμηρίωση αυτού του attitude είναι ο Γερμανός φιλόσοφος Μαξ Στίρνερ, της δεξιάς πτέρυγας ας πούμε της μεγάλης του Χέγκελ σχολής, σχολή της διαλεκτικής δηλαδή απ' όπου βγήκε ο μέγιστος Ένγκελς κι ο τρισμέγιστος Μαρξ. Η φιλοσοφική ενατένιση του Στίρνερ καταλήγει στον πιο ακραίο υποκειμενικό ιδεαλισμό, ή στο σολιψισμό όπως λέμε (solus ipse = μόνο ο εαυτός, μόνο εγώ, μόνο για την πάρτη μου κλπ) που είναι ακριβώς το (μη) θεωρητικό μπακγκράουντ του αναρχοαυτόνομου, του τύπου δηλαδή που δεν τον νοιάζει σχεδόν τίποτα παρά μόνο η πάρτη του. Χαρακτηριστικός τύπος αυτού του στιλ ήταν ο Ζορμπάς του Καζαντζάκη που έλεγε “κουκιά έφαγα, κουκιά μολογάω. Ζορμπάς είμαι, ζορμπάδικα μιλάω. Αμα πεθάνω εγώ, χάνεται μαζί μου κι όλος ο ζορμπαδόκοσμος”.

Το ίδιο έχει δηλώσει κι ο περίφημος “αναλυτής” ποδοσφαίρου, ο ξεδοντιάρης Γεωργίου, που έκανε λέει ένα φεγγάρι στην ΚΝΕ, αλλά τώρα δηλώνει αναρχοαυτόνομος και μεγάλος θιασώτης της πόκας που ο Καραγιαννίδης τον μάζεψε απ' τα καφενεία. Είναι αντιπαθής σε πολύ κόσμο αλλά έχει ενδιαφέρον το πολύ λεπτό ψυχολογικό ξεγύμνωμα που κάνει σε ντουγάνια που τον παίρνουν στο τελέφωνο να μιλήσουν. Και πάντα ενθουσιάζεται με έξυπνους τηλεθεατές που κάνουν εύστοχα, μεγάλης ψυχολογικής ανωτερότητας σχόλια, όπως π.χ ένας παππούς, που όταν τον ρώτησε ο Γεωργίου (θέλοντας να δει αν θα παρεξηγηθεί ο άλλος) “τον παίρνεις που και που;” ο παππούς του απάντησε “σαμτάιμς”(http://www.youtube.com/watch?v=sKWc4chsfJg στο 1:51)! Θεϊκός διάλογος!

Φυσικά οι αναρχοαυτόνομοι του συρμού, δεν ξέρουν ότι εκπροσωπούνται στο θεωρητικό στερέωμα απ' τον Μαξ Στίρνερ, αλλά αυτό είναι λίγο πολύ γνωστό. Αυτό που δεν είναι και πολύ γνωστό είναι ότι ο Μαρξ κι ο Ένγκελς ταπώσανε αποφασιστικά τον Στίρνερ στο πρώτο τους κοινό βιβλίο, την “Γερμανική ιδεολογία” όπου πιάσαν τον Στίρνερ και το θεωρητικό του έργο και το λιανίσανε στην κριτική κάνοντάς τον σκουπίδι με τον ίδιο τρόπο που ο καλός χαρτοπαίκτης κάνει σκουπίδι τον αδύναμο αντίπαλό του. Ο καλός ψυχολόγος μπορεί να είναι χαρτόμουτρο, αλλά σίγουρα δεν είναι “αναρχοαυτόνομος”, είναι άλλης πάστας άνθρωπος κι όλους αυτούς τους ντεμέκ τους έχει του χεριού του.

Ο αναρχοαυτόνομος, ο ροκάς τύπου Lemmy, o βαρύς, ο ασήκωτος, ο easy rider που ανεμίζουν τα μαλλιά του στον αγέρα της ελευτερίας, που κρύβεται πίσω από γυαλιά ηλίου και τη νύχτα ακόμα, που δεν λέει πολλά (επειδή δεν ξέρει τι να πει βασικά, οπότε το κανε ιδεολογία “μ' αρέσει να μη λέω πολλά”), ο τύπος αυτός λοιπόν που πολλοί θαυμάζουμε και μας ελκύει αυτό το attitude στην πραγματικότητα είναι άνθρωποι ανεύθυνοι, αδύναμοι, δεν αντέχουν την πειθαρχία, δεν σηκώνουν το κράξιμο επειδή τους πληγώνει, είναι επιρρεπείς στη βία ή το εντελώς αντίθετο, την κάνουν πάντα με ελαφρά σε κάθε δυσκολία, και το παίζουν μετά ντεμέκ “στα παπάρια μου, δεν με νοιάζει, πάω να καβαλήσω τη χάρλεϊ...” κι άλλα τέτοια “παντελονάτα” κι “αρχιδάτα” που στην πραγματικότητα είναι φυγή απ' τα προβλήματα.

Ο αναρχοαυτόνομος δεν θέλει στην πραγματικότητα να χαλάει τη ζαχαρένια του γι' αυτό και φτάνει στο μηδενισμό. Στις περιπτώσεις που αναλαμβάνει δράση λόγω ιδιοσυγκρασίας, θα το παίζει αναρχικός. Θα θελα να βλεπα μερικά τέτοια τσουτσέκια να παν να δουλέψουν στον “Γρηγόρης μικρογεύματα” ή στα “Εβερεστ” να τους βάλουν να κουρευτούν, να φορέσουν καπελάκια και πουκαμισάκια με τη φίρμα της εταιρείας, εκεί να δω πώς το παίζουν μάγκες. Εκτός κι αν δεν έχουν οικονομικό πρόβλημα, δεν έχουν να πλερώσουν φως, νερό, τελέφωνο, νοίκι, μασάνε τίποτα περιουσίες του μπαμπά, ή παίρνουν τίποτα νοίκια κι έχουν την άνεση να το παίζουν “εραστές της ελευθερίας” και τ' αρχ... μου κουνιούνται.

Άμα αναγκαστούν πάλι να δουλέψουν, ή άμα βρουν γκόμενα (γιατί ορισμένοι το παίζουν “απόμακροι” επειδή ακριβώς ντρέπονται να κάνουν καμάκι, πάλι αλεπού που τα κάνει κρεμαστάρια) παν στο άλλο άκρο. Γίνονται σκυλάδες, ντρέπονται για το παρελθόν τους, πριν αλέκτωρ λαλήσει τρις, τρεις φορές θ' απαρνηθούν ότι ακούγαν Mӧtorhead. Άλλα ντουγάνια από δω. Ακούς μουσική βρε ηλίθιε επειδή τη βρίσκεις, όχι επειδή πουλάς μούρη.

Από πολιτικής απόψεως, κάνουν ιδεολογία το απολιτίκ, γαμιούνται όλοι οι πολιτικοί και τέτοια, ή όταν άρχίζουν να έχουν κάποιο στοιχειώδες πολιτικό κριτήριο, είναι εντελώς του κώλου, κρίνουν εξ ιδίων τ' αλλότρια, ως βαθιά υποκειμενιστές νομίζουν ότι είναι το κέντρο του κόσμου. Δεν αντέχουν την ανωνυμία κι ας το παίζουν “απόμακροι”. Γι' αυτό ακριβώς το παίζουν έτσι, να τους δει η γκόμενα, να πει “αχ καλέ τι συμπαθητικούλης έτσι απόμακρος και λιγομίλητος που είναι, τι άντρακλας!” και τέτοια. Τέτοια δεν λεν πια αι γενέκαι, κι αν λεν θα είναι από τίποτα κορυφογραμμές της οροσειράς της Πίνδου που νομίζουν ότι όλα τα ποτάμια ξεκινάν απ' το βορρά και εκβάλλουν στο νότο. Καλά, κι ο Νείλος; τους λες... “ποιος;” ρωτάνε.

Ο πραγματικός ροκάς, που έχει πραγματικό ροκ άτιτιουντ δεν το(ν) παίζει.

Είναι αυθεντικός, είναι άνθρωπος, είναι ανοιχτόμυαλος, δεν κολώνει στο άγνωστο, ούτε και φοβάται τη δουλειά και την πειθαρχία. Είναι προλετάριος με τα ούλα του, πρώτος στη δουλειά, πρώτος στα σπορ, πρώτος στην παρέα, πρώτος στα κέφια, είναι και ο πρώτος γενικώς.

Από τη ντεμέκ ροκ φάση περάσαμε πολλοί από μας, το παίζαμε κι εμείς περνώντας τις παιδικές αρρώστιες του αριστερισμού. Όταν βγήκαμε στο μεροκάματο να βγάλουμε κάνα φράγκο είδαμε το real thing και προσγειωθήκαμε κομμάτι, κρατήσαμε όμως τα καλά που συνεπήγετο η ενασχόλησίς μας με την μουσικήν βιομηχανίαν.

Εν εξ αυτών ήσαν οι θεοί κατα πολλούς, Mӧtorhead που διαφήμισαν κάργα αυτό που λέμε metal attitude. O Lemmy ακόμα και σήμερα στα 65 του ζωή να χει, είναι μυθικό σχεδόν πια πρόσωπο με σήματα κατατεθέντα τη σκατόφατσα που κάνει ταις γυναίκες να τρελλαίνονται, την ελιά στο μάγουλο, το Rickenbaker μπάσο, το μικρόφωνο τοποθετημένο ένα κεφάλι πιο ψηλά και φυσικά την μοναδική, ασύγκριτη, τεράστια ΦΩΝΗ του, η παροιμιώδης χροιά του με την άθλια βρετανική προφορά που είναι η χαρακτηριστικότερη metal φωνή. Που δεν δρέπει δάφνες τεχνικής και κορώνες, αλλά είναι METAL, όπως πρέπει να είναι τα φωνητικά σε κάθε μεταλική ροκενρόλ υπόνοια.

Ο άσος μπαστούνι είναι ο ύμνος των Mӧtorhead και των απανταχού μεταλλάδων, ο συνδετικός κρίκος ανάμεσα στους ροκάδες, πανκάδες, μεταλάδες, θρασάδες, επικάδες και όλους τους εις -άδες. Οι στίχοι εξυμνούν τον κουμαρτζή που παίζει για την ευτυχία του παιχνιδιού, δεν τον νοιάζουν τα φράγκα. Ο αριστερισμός της αντίληψης “ο αγώνας είναι το παν, ο στόχος δεν είναι τίποτα”, θα κάνω την επανάσταση κι ας φάω τα μούτρα μου. Η εφηβική αυτή αφέλεια, η ιλαρά και η ανεμοβλογιά του κινήματος έλκει την καταγωγή του απ' την αναρχοαυτόνομη αυτή ανωριμότητα, την εφηβεία που πάντα αγαπάμε επειδή δεν έχουμε ντεμέκ τα “κότσια” να κάνουμε ό,τι γουστάρουμε. Και κάπου εκεί αρχίζει το ταξικό ένστικτο, αρχίζει η ενηλικίωση του ατόμου, του κινήματος, του κόμματος (ένα είν' το κόμμα). Γιατί αν δεν αρχίσει, μαύρο φίδι που μας έφαγε, παίρνεις τον πούλο, το παίζεις “λεύτερος” κι ανεξάρτητος και στην πραγματικότητα είσαι ένα απροσάρμοστο τσουτσέκι που φοβάται και τη σκιά του. Στα δύσκολα την κάνεις, άμα σου πούνε “έλα στην απεργιακή συγκέντρωση” προφασίζεσαι διάφορες μαλακίες και πας να βγεις κι από πάνω.
Άντε μετά να ορθώσεις ανάστημα στο αφεντικό! Γιατί να αρχίσω να ουρλιάζω “να πάρουμε τα όπλα, να τους γαμήσουμε τους τρακόσους” και τα ρέστα, ξέρω κι εγώ να πω τέτοια ψευτοεπαναστατικά του κώλου. Για να σε δω ρε μεγάλε στην ώρα της αλήθειας, αν θα πήγαινες ποτέ να πεις τ' αφέντικό σου “θα κάνω απεργία” και να υποστείς το κράξιμο, το φόβο και την απειλή της απόλυσης. Αν δεν μπορείς, κάνε στη μπάντα, βάλε και στο mp3 player τα ψευτοεπαναστατικά σου μέταλ, κι όταν σου πει τ' αφεντικό “ξέρεις δεν θα πλερωθείς γιατί έχωμε κρίση” εσύ τότε θα σκύψεις το κεφάλι σαν καλό τσουτσέκι που είσαι, θα το βουλώσεις και θα το παίζεις ψευτοεπαναστάτης στην παρέα σου. Βρε ούστ!